Gaatjes bij kinderen: wat u waarschijnlijk niet weet

Gaatjes bij kinderen: wat u waarschijnlijk niet weet

Als ouder wilt u niets liever dan dat uw kind zorgeloos kan lachen, eten en spelen. Toch krijgt bijna ieder kind vroeg of laat te maken met gaatjes. En dat voelt oneerlijk, zeker als u goed uw best doet met poetsen. Misschien herkent u het wel: uw kind poetst twee keer per dag en tóch meldt de tandarts dat er beginnende cariës zichtbaar is. Hoe kan dat?

In deze blog leggen we uit wat u waarschijnlijk nog niet wist over gaatjes bij kinderen. We laten zien waarom gaatjes zo vaak voorkomen, wat de échte oorzaken zijn en, belangrijker nog, wat u vandaag al kunt doen om het risico te verkleinen. 

U krijgt praktische tips én slimme productadviezen die passen bij het dagelijks leven van gezinnen. Zo helpt u uw kind aan een gezonde mond, nu én later.

Veelgestelde vragen over gaatjes bij kinderen (FAQ)

Is het normaal dat kinderen gaatjes krijgen?

Ja, gaatjes (cariës) komen helaas veel voor bij kinderen. Het melkgebit is zachter dan volwassen tanden en daardoor gevoeliger voor tandplak en zuren. Dat betekent niet dat gaatjes onvermijdelijk zijn, maar wel dat extra aandacht nodig is.

Waarom krijgt mijn kind snel gaatjes?

Vaak spelen meerdere factoren mee: onvolledig poetsen, lastig bereikbare kiezen, eetmomenten met suikers en het nog niet goed kunnen poetsen zonder hulp. Veel ouders denken dat hun kind zelfstandig goed poetst, terwijl dat in de praktijk nog lastig is.

Welke tandenborstel is geschikt voor kinderen van 6 jaar?

Voor kinderen vanaf 6 jaar is een elektrische kindertandenborstel een slimme keuze. Deze helpt om beter en gelijkmatiger te poetsen, vooral bij de achterste kiezen waar gaatjes vaak ontstaan.

Is een Oral-B iO tandenborstel geschikt voor kinderen?

Ja. De Oral-B iO Kids-modellen zijn speciaal ontwikkeld voor kinderhanden en kindertanden. Ze reinigen mild, maar grondig en helpen kinderen langer en leuker te poetsen.

Hoe kom je van gaatjes af bij kinderen?

Beginnende gaatjes kunnen soms worden gestopt met goede mondhygiëne en fluoride. Bij verder gevorderde gaatjes is behandeling door de tandarts nodig. Voorkomen blijft altijd beter dan genezen.

Wat zijn gaatjes bij kinderen?

Gaatjes (cariës) zijn het meest voorkomende mondprobleem bij kinderen. Uit onderzoek blijkt dat maar liefst 56% van de kinderen met gaatjes in het melkgebit later ook gaatjes ontwikkelt in het volwassen gebit. Dat maakt vroegtijdige preventie extra belangrijk.

Het melkgebit verschilt sterk van het volwassen gebit. Het glazuur is dunner en zachter, waardoor zuren sneller schade aanrichten. Daarnaast komen tanden en kiezen bij kinderen niet allemaal tegelijk door. Elke tand heeft zijn eigen moment, vorm en positie. Dat zorgt voor randjes en groeven waar tandplak zich makkelijk ophoopt.

Vooral rond de leeftijd van 6 jaar ontstaat een kwetsbaar moment. Dan komen de eerste blijvende kiezen door, vaak achterin de mond. Deze kiezen hebben diepe groeven en liggen lastig bereikbaar. Precies op deze plekken ontstaan de meeste gaatjes.

Veel ouders merken pas laat dat er iets mis is, omdat gaatjes in het begin geen pijn doen. Klachten ontstaan vaak pas wanneer het glazuur al flink is aangetast. Dat maakt preventie en controle zo belangrijk.

De gevolgen van gaatjes bij kinderen

Gaatjes bij kinderen zijn niet alleen een ‘tandprobleem’. De gevolgen kunnen veel verder gaan dan een vulling bij de tandarts.

1. Pijn en gevoeligheid: wanneer een gaatje dieper wordt, kan uw kind last krijgen van pijn bij eten en drinken. Vooral koude of warme producten zorgen dan voor klachten.
2. Slechte slaap: tandpijn komt vaak ’s avonds of ’s nachts opzetten. Dat kan leiden tot slecht slapen, vermoeidheid en prikkelbaarheid overdag.
3. Moeite met eten en kauwen: kinderen met pijn vermijden soms bepaalde voedingsmiddelen. Dit kan invloed hebben op hun eetpatroon en voedingsinname.
4. Spraak- en ontwikkelingsproblemen: een gezond gebit speelt een rol bij de spraakontwikkeling. Pijn of ontbrekende tanden kunnen dit proces verstoren.
5. Verlaagd zelfvertrouwen: kinderen kunnen zich schamen voor zichtbare gaatjes of verkleurde tanden. Dit kan invloed hebben op hun zelfbeeld en sociale gedrag.
6. Grotere kans op problemen later: kinderen die op jonge leeftijd gaatjes krijgen, hebben een grotere kans op tandproblemen op volwassen leeftijd. Een goede mondverzorging in de kinderjaren vermindert de kans op tandverlies later aanzienlijk.

Deze gevolgen onderstrepen waarom het voorkomen van gaatjes zoveel belangrijker is dan het behandelen ervan.

Waardoor ontstaan gaatjes bij kinderen?

Gaatjes ontstaan vrijwel nooit door één enkele oorzaak. Het is bijna altijd een combinatie van factoren die elkaar versterken.

1. Tandplak op kwetsbare plekken
2. Wisselend gebit
3. Onvoldoende poetsduur en -techniek
4. Te veel eet- en drinkmomenten
5. Te weinig begeleiding van ouders

Praktijkvoorbeeld: een kind poetst elke dag trouw zelf, maar mist steeds dezelfde achterste kies. Door de diepe groeven blijft daar tandplak zitten, wat uiteindelijk leidt tot een gaatje.

Oplossingen en behandeling van gaatjes

Het voorkomen van gaatjes begint met een vaste en goede poetsroutine. Mondzorgorganisaties adviseren:

• Twee keer per dag poetsen
• Twee minuten per poetsbeurt
• Gebruik van fluoride tandpasta
• Gezonde voeding met beperkte eetmomenten

Een elektrische kindertandenborstel kan hierin een groot verschil maken. Uit onderzoek blijkt dat elektrische tandenborstels bij kinderen meer tandplak verwijderen dan een handtandenborstel, vooral op de plekken waar gaatjes het vaakst ontstaan.

Belangrijk is de juiste techniek:

• Niet schrobben
• Zachtjes per tand poetsen
• Nauwelijks druk uitoefenen

Daarnaast helpt motivatie enorm. Wanneer poetsen leuk wordt, houden kinderen het langer vol. Hulpmiddelen zoals muziek, timers en speelse designs zorgen ervoor dat kinderen daadwerkelijk de volle twee minuten poetsen.

Ook het zichtbaar maken van tandplak werkt leerzaam. Met plakverklikkers ziet u samen waar extra aandacht nodig is. Dat maakt poetsen concreet en voorkomt discussies.

Tip: gebruik plakverklikkers om poetsen inzichtelijk te maken

Een slimme en leerzame manier om het poetsgedrag van uw kind te verbeteren, is het gebruik van plakverklikkers. Deze tabletten of vloeistof kleuren tandplak tijdelijk rood, waardoor direct zichtbaar wordt waar tijdens het poetsen plekjes worden overgeslagen. Voor veel kinderen werkt dit als een eyeopener: ze zien letterlijk waar ze beter moeten poetsen.

Plakverklikkers maken tandenpoetsen minder abstract en juist leuk en leerzaam. Samen kunt u na het kleuren bekijken welke kiezen of randjes extra aandacht nodig hebben. Dit helpt niet alleen om de poetstechniek te verbeteren, maar vergroot ook het bewustzijn bij uw kind. Vooral bij de achterste kiezen, waar gaatjes vaak ontstaan, zijn plakverklikkers een waardevolle aanvulling op de dagelijkse poetsroutine. 

Extra tips voor gezonde kindertanden

• Help uw kind met poetsen tot minimaal 6 jaar, en poets daarna nog regelmatig na.
• Gebruik altijd fluoride tandpasta die past bij de leeftijd.
• Poets twee keer per dag, bij voorkeur na het ontbijt en voor het slapen.
• Beperk zoete tussendoortjes en drinkmomenten.
• Maak tandenpoetsen leuk met muziek of vaste rituelen.
• Wissel opzetborstels elke 3 maanden voor een optimale reiniging.
• Bezoek regelmatig de tandarts of mondhygiënist, ook als er geen klachten zijn.

Een goede mondverzorgingsroutine op jonge leeftijd verkleint de kans op tandproblemen later aanzienlijk. Onderzoek laat zelfs zien dat kinderen met een goede poetsroutine tot vier keer minder tanden verliezen op volwassen leeftijd.

Conclusie

Gaatjes bij kinderen zijn veelvoorkomend, maar zeker niet onvermijdelijk. Door te begrijpen hoe ze ontstaan en door te investeren in de juiste hulpmiddelen, kunt u het risico aanzienlijk verkleinen. Met een goede poetsroutine, de juiste elektrische kindertandenborstel en een beetje extra begeleiding helpt u uw kind aan een gezonde glimlach. 

Wilt u vandaag al stappen zetten? Bekijk dan het kinderassortiment op Tandenborstel.com en maak van poetsen weer een positief moment.